Plan Oluşturma Süresi
Excel dosyasının hazırlanması ve planın son haline gelmesi için gereken toplam insan süresi. Pilot öncesi ve sonrası aynı büyüklükteki iş emri setleri karşılaştırılır.
Alternatifler / Operasyon optimizasyonu
Excel Yerine Üretim Planlama: Verinizi Kullanmaya Devam Edin
Excel üretim planlaması için kötü bir başlangıç değildir. Esnektir, hızlıdır ve küçük üretim yapılarında uzun süre işe yarayabilir. Sorun üretim büyüdükçe dosyanın karar yükünü taşımakta zorlanmasıdır.
Enginar, Excel verinizi çöpe atmanızı istemez. Mevcut iş emri, makine, termin ve operasyon tablolarınızla başlanabilir. Bu veriler optimizasyon motoruna aktarılır ve manuel olarak kurmaya çalıştığınız üretim sırası sistematik biçimde hesaplanır.
Problem ve yaklaşım
Excel'de üretim planlama masum başlar: bir sayfada siparişler, başka bir sayfada makineler, üçüncü sayfada terminler. Sonra fabrika büyür ve dosya karar yükünü taşıyamaz hale gelir.
Excel'de üretim planlama genellikle çok masum başlar. Bir sayfada siparişler vardır. Başka bir sayfada makineler. Üçüncü sayfada terminler tutulur. Birkaç formül ile kapasite hesaplanır.
Sonra fabrika büyür. Dosyaya yeni sekmeler eklenir. Bir formül başka dosyaya bağlanır. Bir kullanıcı farklı isimle kopya oluşturur. Bir makro eklenir. Sipariş önceliklerini göstermek için renkler kullanılır.
Bir süre sonra planlama dosyası 40'tan fazla sekme, 15'ten fazla formül bağımlılığı ve yalnızca bir veya iki kişinin tam olarak anlayabildiği bir yapıya dönüşebilir.
Sorun Excel'in hesap yapamaması değildir. Sorun üretim planlamasının kombinasyon sayısıdır. 100 iş emri, 15 makine, alternatif rotalar, farklı operasyon süreleri, hazırlık geçişleri ve terminler olduğunda planlama artık birkaç formülün sıralayabileceği bir tablo olmaktan çıkar.
Sabah 08.30'da hazırlanan plan 11.00'de geçersiz hale gelebilir. Bir makine arızalanır. Acil sipariş gelir. Bir malzeme gecikir. Vardiyaya iki kişi gelmez. Planlamacı dosyayı yeniden açar ve etkilenen satırları elle taşımaya başlar.
Bir noktadan sonra "hangi plan doğru?" sorusu ortaya çıkar. Plan_v7.xlsx mi? Plan_v7_son.xlsx mi? Plan_v7_son_duzeltilmis.xlsx mi?
Daha kritik soru şudur: Bir hücre değiştiğinde planın geri kalanında ne değişti?
Üretim planlaması büyüdükçe sadece veri saklama değil, kısıtlar arasında karar verme problemi haline gelir. Enginar burada Excel'i kötülemez. Excel iyi bir başlangıç aracıdır. Ancak kısıt sayısı arttığında planlama kararını taşıyacak yeni bir katmana ihtiyaç oluşur.
Uygulama yaklaşımı
Enginar Excel dosyanızdaki veriyi başlangıç noktası olarak kullanabilir.
| Girdiler | Kısıtlar | Çıktı |
|---|---|---|
| İş emri tablosu | Makine kapasitesi | İş sıralaması |
| Makine listesi | Alternatif makine | Makine ataması |
| Termin tarihleri | Operasyon sırası | Başlangıç-bitiş |
| Operasyon süreleri | Hazırlık kuralları | Termin riski |
| Ürün rotaları | Vardiya takvimi | Kapasite yükü |
| Öncelik bilgileri | Bakım/duruş | Yeniden plan |
| Mevcut plan | İşletme kuralları | Uygulanabilir çizelge |
M1-M8 motorlarından M1 (Rota ve Zincir Onarımı) ve M8 (Kesin Yerel İyileştirme) Excel tabanlı veriyle hızlı sonuç üretir.
İlk pilot için Excel'deki kolonların tamamını değiştirmek gerekmez. İş emri numarası, ürün, operasyon, makine, süre, termin ve benzeri temel alanlar okunur. Ardından üretimde gerçekten karar veren kurallar modele eklenir.
Enginar Excel'in yerine bir veri giriş ekranı koymayı hedeflemez. Asıl amaç Excel'de tutulan veriden otomatik olarak daha tutarlı bir üretim planı çıkarmaktır. Pilot başarılı olursa sonraki aşamada ERP veya MES entegrasyonu değerlendirilebilir. Ancak başlangıç için veri kaynağının Excel olması engel değildir.
Örnek senaryo
Bir plastik enjeksiyon fabrikasında:
- 132 açık iş emri
- 18 makine
- 3 vardiya
- 9 ürün ailesi
- 35-60 dakika kalıp değişim süresi
- 17 kısa terminli sipariş
Planlama ekibi 46 sekmeli bir Excel dosyası kullanıyor olsun. Her sabah iş emirleri ERP'den dışarı alınır ve dosyaya yapıştırılır. Makine sıraları manuel değiştirilir. Bir acil sipariş geldiğinde planlamacı ilgili işi yukarı taşır. Fakat bu değişiklik sonrası başka makinelerde oluşan etkiler elle kontrol edilir. Bir makinenin 4 saat durması halinde ise günün planı neredeyse baştan hazırlanır.
Enginar pilotunda aynı Excel verisi alınır. 132 iş emri, makine uygunlukları, hazırlık matrisi ve terminler sisteme aktarılır. Motor alternatif sıralamaları değerlendirir.
Örneğin mevcut planda toplam 29 hazırlık oluşuyorsa, yeni sıralamada bu değer 21'e inebilir. Aynı zamanda kısa terminli 17 siparişin hangilerinin risk altında olduğu gösterilir. Bir makine devre dışı bırakıldığında plan yeniden hesaplanabilir.
Önemli olan eski Excel verisinin kaybolmamasıdır. Veri kaynağı başlangıçta aynı kalır; değişen şey karar üretme yöntemidir.
Ölçülebilir fayda
Sonucu birlikte ölçün
Termin Performansı
Zamanında biten sipariş yüzdesi ve gecikme süresi. Excel sıralaması ile optimizasyon çıktısının termin etkisi ölçülür.
Hazırlık Süresi
Toplam hazırlık sayısı ve hazırlık dakikası. Ürün gruplama kararının gerçek kapasiteye etkisi görülür.
Kapasite Kullanımı
Makine bazında doluluk ve boş süre. Planın yalnızca tabloda düzgün görünmesi değil, kaynakları ne kadar dengeli kullandığı değerlendirilir.
Ölçüm: Makine bazında doluluk ve boş süre. Planın yalnızca tabloda düzgün görünmesi değil, kaynakları ne kadar dengeli kullandığı değerlendirilir.
Sıkça sorulan sorular
Merak edilenler
Bir sonraki adım
Probleminizi birlikte ölçelim.
Birkaç örnek veri ile problemin Enginar AI'a uygun olup olmadığını, büyük entegrasyondan önce birlikte inceleyebiliriz.
PROBLEMİNİZİ BİRLİKTE DEĞERLENDİRELİM