ENGINAR AI

Problemler / Operasyon optimizasyonu

Darboğaz Analizi: Üretimde Gerçek Kısıtı Görün

Üretimde darboğaz her zaman en yavaş makine değildir. Bugün kesim hattında oluşan sıkışma, sipariş karması değiştiğinde yarın boya veya montaj operasyonuna kayabilir.

Enginar darboğaz analizini sabit kapasite tablosu olarak değil, siparişler, operasyon rotaları, makine yükleri ve zaman ilişkileri birlikte değerlendirilerek ele alır.

PROBLEMİNİZİ BİRLİKTE DEĞERLENDİRELİM
Darboğaz Analizi: Üretimde Gerçek Kısıtı Görün için operasyon planlama illüstrasyonu

Problem ve yaklaşım

Fabrikada herkes darboğazın hangi makine olduğunu bildiğini düşünür. Genellikle en çok kuyruğun olduğu makine gösterilir. Fakat üretim akışında görünen yoğunluk ile gerçek sistem kısıtı aynı şey olmayabilir.

Bir CNC makinesinin önünde 40 iş bekliyor olabilir. Buna rağmen o makine üç vardiya çalışıyor ve işleri düzenli şekilde eritiyorsa asıl problem başka bir operasyonda olabilir.

Başka bir kaynak sadece yüzde 75 dolu görünebilir fakat kritik siparişlerin tamamı o kaynaktan geçiyorsa termin performansını sınırlayan gerçek nokta burası olabilir.

Darboğazın zor tarafı dinamik olmasıdır. Ürün karması değişir. Siparişler değişir. Termin öncelikleri değişir. Bir makine bakıma girer. Yeni vardiya açılır. Bir iş alternatif makineye atanır. Bütün bunlar darboğazın yerini değiştirebilir.

Bu nedenle "en düşük kapasiteli makine darboğazdır" yaklaşımı çoğu fabrikada yetersiz kalır. Statik kapasite tablosu size makinenin teorik kapasitesini söyler. Fakat gerçek üretim akışı operasyon bağımlılıklarıyla birlikte çalışır.

Bir iş boya operasyonuna geçebilmek için önce kesim ve kaynak operasyonlarını tamamlamak zorundadır. Dolayısıyla boya kapasitesinin boş olması işin boya makinesine ulaşabileceği anlamına gelmez.

Asıl analiz zaman boyutunu da içermelidir. Enginar darboğazı planın içinden ölçer. Hangi kaynakta işlerin biriktiğine, bekleme süresine, makine yüküne ve termin etkisine birlikte bakılır.

Üretim planlamasındaki kısıtların görsel anlatımı

Uygulama yaklaşımı

GirdilerKısıtlarÇıktı
Açık iş emirleriMakine kapasitesiDarboğaz kaynağı
Operasyon rotalarıOperasyon sırasıMakine yük yüzdesi
İşlem süreleriAlternatif makineBekleme süreleri
Termin tarihleriVardiya takvimiWIP yoğunluğu
Makine takvimiBakım/duruşTermin riski
Ürün öncelikleriHazırlık kurallarıSenaryo karşılaştırması
Mevcut WIPİşletme kurallarıDarboğaz kayma analizi

M1-M8 motorlarından M7 (Zincirleme Etki Analizi) bir kararın sonraki adımlara etkisini izler. M2 (Zaman Penceresi Kapasitesi) vardiya ve zaman bazlı kapasiteyi yönetir.

Darboğaz analizi yalnızca mevcut yükü göstermez. Örneğin sistem şu tür çıktı üretebilir: "Mevcut sipariş setinde CNC-04 kritik kaynak. Ancak X ürün grubundan 20 yeni sipariş eklenirse darboğaz boya hattına kayıyor."

Bu fark kapasite yatırımı kararında önemlidir. Yanlış darboğaza yatırım yapmak yeni darboğazı birkaç metre öteye taşımaktan başka sonuç üretmeyebilir.

Enginar ERP veya MES'in yerine geçmez. Mevcut sistemlerden gelen veriyi kullanarak bu analizi optimizasyon katmanında gerçekleştirir.

Örnek senaryo

Bir metal işleme fabrikasında:

  • 105 iş emri
  • 15 makine
  • 2 vardiya
  • 4 ana operasyon grubu
  • Ortalama 3,8 operasyon/iş
  • 13 kısa terminli sipariş

Üretim ekibi darboğazın CNC-03 olduğunu düşünüyor çünkü makinenin önünde sürekli kuyruk var. Yük analizi yapıldığında CNC-03 yüzde 96 dolu. CNC-07 ise yüzde 83 dolu.

İlk bakışta yatırım yapılması gereken kaynak CNC-03 gibi görünüyor. Fakat zaman bağlantılı planlama yapıldığında farklı sonuç ortaya çıkabilir.

CNC-03'te bekleyen işlerin önemli bölümü uzun terminli olabilir. CNC-07'den geçen işler ise boya hattının ön koşulu olabilir. CNC-07'deki gecikme nedeniyle boya hattı belirli saatlerde boş kalıyor ve 13 kısa terminli siparişin 6'sı gecikiyor olabilir.

Bu durumda gerçek sistem kısıtı yalnızca yüzde 96 yükteki makine değildir.

Enginar alternatif planı hesaplar. İşlerin bir bölümü alternatif makinelere kaydırılır. CNC-07'nin kritik işleri öne alınır. Yeni durumda boya hattının bekleme süresi düşer. Kısa terminli 13 siparişin daha büyük bölümü zamanında tamamlanabilir.

Sonra senaryo testi yapılır: Yeni bir ürün ailesinden 25 iş emri eklendiğinde darboğaz nereye kayıyor?

Ölçülebilir fayda

Sonucu birlikte ölçün

Plan Oluşturma Süresi

Darboğaz senaryosu oluşturmak ve yeni çizelgeyi üretmek için geçen süre.

Termin Performansı

Darboğaz kaynaklı geciken sipariş sayısı ve gecikme dakikası.

Hazırlık Süresi

Darboğazı rahatlatmak için yapılan sıra değişikliklerinin hazırlık maliyeti.

Kapasite Kullanımı

Kaynak bazında yük yüzdesi, bekleme süresi ve WIP. Darboğaz analizinde temel metrik budur.

Ölçüm: Kaynak bazında yük yüzdesi, bekleme süresi ve WIP. Darboğaz analizinde temel metrik budur.

Sıkça sorulan sorular

Merak edilenler

Bir sonraki adım

Probleminizi birlikte ölçelim.

Birkaç örnek veri ile problemin Enginar AI'a uygun olup olmadığını, büyük entegrasyondan önce birlikte inceleyebiliriz.

PROBLEMİNİZİ BİRLİKTE DEĞERLENDİRELİM